De 10 duurste spullen van beroemdheden ooit geveild

Een voorwerp dat van iemand beroemds is geweest, is precies waard wat de volgende twee bieders besluiten. Voor de meeste bedragen hieronder bestaat geen materiële verklaring: een katoenen shirt, een paar schoenen met pailletten, een fabrieksgitaar. Wat er wordt gekocht is de verbinding tussen het voorwerp en een moment, en die wordt volledig geprijsd door de vraag in de zaal.

Hieronder staan tien van de hoogste bevestigde veilingprijzen voor voorwerpen die aan bekende figuren toebehoorden of door hen zijn gebruikt, met veilinghuis en datum erbij. Elke kop begint met het bedrag in dollars, zodat de lijst van boven naar beneden leesbaar blijft; staat er een andere munt achter tussen haakjes, dan is dat de munt waarin er in de zaal is afgeslagen. Waar een bron onderscheid maakt tussen de hamerprijs en het totaal inclusief opgeld, noemen we ze allebei.

1. De rode muiltjes uit The Wizard of Oz — $28 miljoen bij de hamer

Verkocht door Heritage Auctions op 7 december 2024 voor $28 miljoen, gemeld als $32,5 miljoen zodra de kosten van het huis erbij komen. Het paar, in de film uit 1939 gedragen door Judy Garland, werd in 2005 gestolen uit het Judy Garland Museum in Minnesota en in 2018 door de FBI teruggevonden. Er deden meer dan 800 bieders mee. Het is de hoogste prijs die ooit op een veiling voor filmmemorabilia is betaald.

2. Babe Ruths shirt uit de World Series van 1932 — $24.120.000

Heritage Auctions, augustus 2024. Het shirt van de New York Yankees dat Ruth droeg tijdens de World Series van 1932, de serie waarin hij naar verluidt naar het verre veld wees vlak voordat hij daar een homerun sloeg. Het is het duurste stuk sportmemorabilia dat ooit op een veiling is verkocht.

3. David Gilmours Black Strat — $14.500.000

Christie's, New York, 12 maart 2026. De zwarte Fender Stratocaster die Gilmour vanaf het begin van de jaren zeventig op opnames van Pink Floyd gebruikte, verkocht uit de collectie van de overleden Jim Irsay, eigenaar van de Indianapolis Colts. Het is de hoogste prijs ooit voor een gitaar op een veiling.

4. Elizabeth Taylors collier La Peregrina — $11.842.500

Christie's, New York, december 2011. Een peervormige parel uit de zestiende eeuw, ooit een Spaans kroonjuweel, in 1969 door Richard Burton bij Sotheby's gekocht voor $37.000 en later door Cartier verwerkt in een collier van parels, diamanten en robijnen. De richtprijs was $3 miljoen. De hamer viel op $10,5 miljoen en met kosten kwam het totaal op $11,8 miljoen.

5. Jerry Garcia's gitaar Tiger — $11.500.000

Christie's, New York, 12 maart 2026, in dezelfde verkoop van de collectie-Irsay. Garcia liet het instrument in 1973 bouwen door gitaarbouwer Doug Irwin en speelde er de twee decennia daarna vrijwel altijd op.

6. Michael Jordans shirt uit de NBA-finale van 1998 — $10.100.000

Sotheby's, september 2022. Het shirt van de Chicago Bulls dat Jordan droeg in wedstrijd 1 van de finale van 1998, de serie waarmee zijn tweede periode bij de club eindigde. Het was destijds de hoogste prijs die op een veiling voor in een wedstrijd gedragen sportmemorabilia is betaald.

7. Diego Maradona's shirt uit het WK van 1986 — ongeveer $9,3 miljoen (£7,1 miljoen)

Sotheby's, mei 2022, ongeveer £7,1 miljoen en een wereldrecord voor een in een wedstrijd gedragen shirt. Maradona droeg het in de kwartfinale tegen Engeland in Mexico-Stad, waarin hij zowel het handsdoelpunt maakte als het doelpunt dat later tot het mooiste uit de WK-geschiedenis werd gekozen. Het shirt was decennialang in bezit van de Engelse middenvelder die het na afloop met hem ruilde.

8. De Elizabeth Taylor-diamant — $8.818.500

Christie's, New York, 13 december 2011, inclusief opgeld. Een asscher geslepen diamant van 33,19 karaat, eerder bekend als de Krupp-diamant, in 1968 door Richard Burton op een veiling gekocht voor $307.000. Hij ging naar de Zuid-Koreaanse groep E-Land en vestigde een recordprijs per karaat voor een kleurloze diamant.

9. Kurt Cobains gitaar van MTV Unplugged — ongeveer $6 miljoen

Julien's Auctions, juni 2020. De akoestische Martin D-18E uit 1959 waarop Cobain in november 1993 MTV Unplugged in New York speelde, verkocht inclusief koffer. Hij vestigde het record voor een gitaar op een veiling en hield dat bijna zes jaar vast, tot de verkoop van de collectie-Irsay.

10. Marilyn Monroes metrojurk — $4,6 miljoen bij de hamer

In juni 2011 verkocht door Profiles in History als onderdeel van de collectie die actrice Debbie Reynolds had opgebouwd, en gemeld op ongeveer $5,5 miljoen inclusief kosten. Het is de ivoorkleurige plooijurk uit de film The Seven Year Itch uit 1955. Reynolds had decennialang studiogarderobe gekocht die de studio's zelf aan het weggooien waren.

Wat een benefietveiling hieraan heeft

Het patroon is bij al deze kavels hetzelfde: een voorwerp met een gewone materiële waarde, een verhaal dat in twee zinnen te vertellen is, en bewijs dat het verhaal klopt. Een shirt is niet meer dan een shirt totdat iemand kan laten zien in welke wedstrijd het is gedragen. Voor een benefietavond is dat de best overdraagbare les van deze pagina. Een geschonken week in een vakantiehuisje brengt meer op als er in de kaveltekst staat van wie het is, welke week het betreft en wat je vanuit het raam ziet, dan wanneer er "vakantieverblijf" staat. Hoe je zulke kavelteksten schrijft staat in de handleiding.

Het tweede patroon is herkomst als papierwerk. Achter de rode muiltjes zat een FBI-operatie; bij het shirt van Maradona zat de naam van de speler die het van het veld had meegenomen. Jij hoeft geen filmrekwisieten te laten authenticeren, maar hetzelfde principe geldt voor een gesigneerd shirt of een stuk van een plaatselijke maker: één regel over waar het vandaan komt is meer waard dan een bijvoeglijk naamwoord.

Ten derde kwamen al deze uitslagen van twee of drie bieders, niet van een volle zaal. Er mogen zes specialisten aan de telefoon hangen, de laatste minuten zijn altijd een duel. Stel jezelf bij het samenstellen van je kavellijst bij elk belangrijk kavel de vraag of er ten minste twee aanwezigen zijn die het echt willen. Is het antwoord nee, dan gaat het kavel weg voor het startbedrag, hoe goed het ook is.

Wat meteen iets zegt over dat startbedrag. Het collier van Elizabeth Taylor had een richtprijs van $3 miljoen en deed bijna vier keer zoveel; huizen die hier hun brood mee verdienen openen bewust laag. Een laag startbedrag is geen korting, het zorgt dat het eerste bod snel komt, en pas na dat eerste bod wordt een voorwerp een wedstrijd. Zet je een gesigneerd shirt in op €100 in plaats van €20, dan bespaar je jezelf vier biedingen en verlies je de twee mensen die er samen €250 van hadden gemaakt.

Ten vierde telt het einde. Bij verschillende van deze kavels ging het bieden nog tien minuten of langer door nadat de rest van de zaal allang was afgehaakt. Sluiten jouw online kavels op een vaste seconde, dan komt de bieder die nog stond te twijfelen er nooit meer aan toe; daarom hoort een laat bod een kavel te verlengen in plaats van te beëindigen. Dat gedrag, met de aftelklok en de lopende teller op het scherm, staat beschreven bij hoe het werkt.

Kavels rond bekende namen duiken vaker op benefietavonden op dan mensen denken: een gesigneerd instrument, een shirt, een uur met iemand die in het dorp bekend is. Op de pagina voor goede doelen en gala's staat hoe je een avond rond een handvol van zulke kavels bouwt, en er staan meer beschrijvingen van echte verkopen bij de artikelen. Je kunt trouwens een kavellijst opbouwen en een hele avond droog oefenen voordat je besluit of je het echt doet; de stappen staan bij beginnen.

Bedragen zoals gemeld op het moment van verkoop; inclusief opgeld waar de bron dat vermeldt.